გგონია, რომ სწორად იკვებები? 8 ტყუილი სწორი კვების შესახებ

image
  • 516
ამ წლის დასაწყისში, კანადაში ჯანმრთელი კვების მიმდევრებისთვის ოფიციალური სახელმძღვანელო გამოქვეყნდა. ეს დოკუმენტი მნიშვნელოვნად განსხვავდება სხვა მსგავსი რეკომენდაციებისაგან იმით, რომ მასში დიდი ყურადღება ეთმობა კვებით ჩვევებს და ჯანმრთელი კვებითი ქცევის ჩამოყალიბებას. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, დოკუმენტში განხილულია არამხოლოდ ის თუ რა უნდა ვჭამოთ კონკრეტულად და რა ოდენობით, არამედ ის თუ როდის ჯობს საკვების მიღება, რა სიხშირით და ზოგადად როგორ მოვიწესრიგოთ საკვებთან ურთიერთობა. ბოლო დროს საქართველოში კვებასთან დაკავშირებულ სწორ ჩვევებს მეტ ყურადღებას უთმობენ, თუმცა ამ სფეროში მაინც ბევრი მითია. 

#1. უნდა ჭამო დღეში რამდენჯერმე და მცირე ულუფებად. სინამდვილეში, არა
ადამიანი საჭმლის მიღებასა და გადამუშავებაზე ენერგიის დაახლოებით 10%-ს ხარჯავს. დანაწევრებული კვების რეჟიმის მომხრეებს მიაჩნიათ, რომ რაც უფრო ხშირად მეორდება ჭამის პროცესი, ორგანიზმი საჭმლის მონელებაზე მეტ ენერგიას ხარჯავს, რათა საკვების თერმული ეფექტი (ენერგია, რომელიც საკვების მიღება/გადამუშავებაში იხარჯება) გამომუშავდეს. 

სინამდვილეში თუ ადამიანი ჩვეულებრივზე ნაკლებს არ ჭამს, არ აქვს მნიშვნელობა თერმულ ეფექტს რამდენი ენერგია ხმარდება. ამასთან, თუ თქვენ ხშირად და ცოტას ჭამთ, საბოლოოდ, შესაძლოა, ჩვეულებრივზე მეტი ოდენობის საკვები მიიღოთ. 

არც მწანე ჩაი და გრეიფრუტი აჩქარებენ ნივთიერებათა ცვლას, როგორც ეს გავრცელებული აზრის შედეგად ხშირად გვსმენია. ამიტომ, თქვენს სხეულს მოუსმინეთ. მიიღეთ საკვები, როცა შიმშილის გრძნობა შეგაწუხებთ და შეწყვიტეთ ჭამა, როცა იგრძნობთ, რომ დანაყრდით. 

#2. საუზმე კვების რეჟიმის ყველაზე მნიშვნელოვანი კომპონენტია. სულაც არა
საიმედო გამოკვლევა, რომელიც ნორმალურ წონასა და საუზმის ჩვევას შორის ცალსახა მიზეზ-შედეგობრივ კავშირს დაადგენდა, ჯერ არ ჩატარებულა. ყველა გამოქვეყნებული კვლევა, სადაც ავტორები ამ დასკვნამდე მივიდნენ, მეთოდოლოგიის თვალსაზრისით იდეალური არ არის. მიუხედავად ამისა, ეს იმას არ ნიშნავს, რომ საუზმე უსარგებლო იდეაა. უბრალოდ ის კვებითი ქცევის კონტექსტში არ უნდა განვიხილოთ. 

არ არსებობს და არც შეიძლება არსებობდეს კვების რეჟიმი, რომელიც ყველას ერგება. ადამიანმა ეტაპობრივად უნდა გაიაზროს, კონკრეტულად კვების რომელი რეჟიმი შეეფერება და სწორედ მას უნდა მიჰყვეს. ადამიანები საუზმეზე უარს ყოველთვის იმიტომ არ ამბობენ, რომ დილით ჭამა არ უყვართ. ბევრი ვერ საუზმობს, რადგან გამოძინებული არ არის ან ამ მეთოდით ცდილობს ზედმეტი კილოგრამების დაკლებას. ვიღაც სამსახურიდან გვიან ბრუნდება, შესაბამისად, საღამოს ჭამს და დილით მადა არ აქვს. 

მოზარდების კვების რეჟიმის შესწავლის შედეგად გაირკვა, რომ საუზმის გამოტოვება კვების ცუდ ჩვევასთან ასოცირდება, რაც ნაკლები რკინის, კალცის, ვიტამინისა და კალორიის მიღებას გულისხმობს. საუზმე რეკომენდებულია დიაბეტის მქონე ადამიანებისთვისაც, რადგან მისი გამოტოვება გლიკემიის კონტროლს აქვეითებს. 

#3. ტელევიზორის ყურებისას ჭამის დროს ორგანიზმი სასარგებლო ნივთიერებებს ვერ ითვისებს. არა
ეკრანის წინ ჭამა (მათ შორის, ტელეფონის ცქერისას) სასარგებლო ნამდვილად არ არის, მაგრამ არა იმიტომ, რომ ეს ხელს უშლის ორგანიზმის მიერ სასარგებლო ნივთიერებების აღქმას. პრობლემა ის არის, რომ ამ დროს საჭმლის მომნელებელი წვენისა და ფერმენტების გამოყოფა, საკვების გადამუშავება და მისი შემადგენელი ნივთიერებების შთანთქმა, ჩვენი გაცნობიერებული მონაწილეობის გარეშე ხდება. 

ამიტომ ჭამის დროს რეკომენდებულია ტელევიზორის გამორთვა, ტელეფონის ან წიგნის გვერდზე გადადება, რადგან ეს ფაქტორები დანაყრების დროულად შეგრძნებას ხელს უშლის. მექანიკური ჭამის დროს ადამიანი საჭმლის გემოს ვერ გრძნობს და ვერც იმას აცნობიერებს, რა რაოდენობით საკვები მიიღო. ზედმეტი საკების ქრონიკული მიღება კი ეტაპობრივად ჭარბი წონის პრობლემას ქმნის.

 

მსგავსი სიალხებეი